The Newah (नेपाल भासँ थःगु बिचाः प्वन्केगु हलिमे छगुहे जक नेवाः ब्लग् )

Yen (Kathmandu), Nepal Mandala - “If Newah Autonomy state is going to be inside what is going to be called Tamasaling and if the revenue from the World Heritage sites of Nepal Mandala to be looted by the Central Government, then it is inevitable to shift the capital of Federal Republic of Nepal somewhere else not in present Kathmandu of Nepal Mandala, under so called restructuring of a new Nepal.” So said Malla K. Sunder, patron of Newah National Forum at an interaction program titled “Newah People’s Republic and its structure” organized by Newah National Liberation Front, Electorate No. 7 in Kathmandu. The interaction was inaugurated by Unified Nepal Communist Party (Maoist) Vice Chairman Dr. Baburam Bhattarai. More in Nepal Bhasa.

नेपाःया राजधानी नेपालमण्डलय् तयातयेगु आवश्यक मजू
-मल्ल के. सुन्दर

ने.सं. ११३० कछला २० (पञ्चमी शनिवाः)

येँ, नेपाल मण्डल - न्हूँ नेपाःया संघीय राज्य धैगु “ताम्सालिङ राज्यया दुने भूपरिवेष्ठीत गणराज्यया कथँ ‘नेवाः स्वायत्त गणराज्य’ जुइगुसा उज्वःगु राज्य नेवातयेतः मान्य मजू। विश्व सम्पदाँ जाःगु व संस्कृतिया धनी नेवाः क्षेत्रँ वइगु आम्दानी केन्द्रँ लाका काइगुसा फ्वना नयेमालीगु नेवाः राज्य व नेपाःया राजधानी नेपालमण्डलय् तयातयेगु आवश्यक मजू।” म्हिगः येँ जूगु, नेवाः स्वायत्त गणराज्यया विशेषता व स्वरुप विषयक अन्तर्क्रियाय् नवानादिसे नेवा देय् दबूया संरक्षक मल्ल के सुन्दरँ अथे धयादिल।

नेवाः राष्ट्रीय मुक्ति मोर्चा, निर्वाचन क्षेत्र नं.७ यें या ग्वसालय् जूगु ऊगु अन्तर्क्रिया, एकीकृत नेकपा (माओवादी) या न्वकू डा.बाबुराम भट्टराई मूपाहाँ जुयादीगु खः। झी जननायः डा.पद्मरत्न तुलाधर, संसद हिसिला यमि, प्राध्यापक प्रेमशान्ती तुलाधर व नेपाल भासया ख्यलय् नाँ जाःपिँ आपालं विशिष्ट व्यक्तिपिसँ ब्वतिकयादीगु ऊगु ज्याझ्वलय् नवानादिसे, मूपाहाँ डा.बाबुराम भट्टराईजुँ गणराज्यया विशेषता कुलादिसे, गणराज्यया सिमाङ्कन जनमतया लिधंसाय् कायेम् यायेगु तसकँ उपयुक्त जुईगु विचाः प्वंकादिल। थ्व हे झ्वलय् नेपाली काँग्रेसया नेता नरहरी आचार्य, संविधान सभा राज्य पूनर्संरचना समितिया नायः लोकेन्द्र विष्ट, नेवाः देय् दबुया संरक्षक लक्ष्मण राजवंशी, ताम्सालिङ राज्य परिषदया परशुराम तामाङपिसँनँ थःथःगु बिचाः प्वंका दिल।

- Photo and initial contribution to this article by Sagar Man Bajracharya. You can also contribute to this article by adding more information. - The Newah

सकिमिला पुन्ही
नेपाल संवत ११३० कछला १५ सकिमिला पुन्हीया (Nov 2, 2009) सुभ न्हिकुन्हु, येँया थीथी बौद्ध विहारय् हलिमलि ब्वयेगु ज्या झःझः धायेक जुल। थुकुन्हु गुरुजुपिनिपाखेँ बौद्ध स्तोत्र व नामसंगीति पाठ यायेगु, अनँ पाठ न्यः वइपिँ भक्तजनत व दर्शकतयेतः वहे हलिमलि प्रसादया कथँ इना बियेगु चलन दु। अथे हंगु सकिमिला पुन्हीया ज्यझ्वःया दथुई, डल्लु, धिम्हेल्वहँ बुद्ध विहारय् हंगु ज्याझ्वलय् ब्वयातःगु हलिमलिया मण्डल थथे दु।

-Image filed by Sagar Man Bajracharya

Yen, Nepal Mandala - UML leader & Former Foreign Minister K. P. Oli and Defense Minister Vidya Bhandari joined several local party leaders and citizens of Kathmandu to celebrate the 1130th Nepal’s National New Year celebrations held at Basantapu in Kathmandu on October 31, 2009 organized by United Marxist-Leninist party’s Kathmandu District Committee.

न्हूँदँ ११३० या लसताय् एमालेया ग्वसालय् भिन्तुना व तुच्चा ज्याझ्वः
येँ, नेपाल मण्डल - न्हूँदँ ११३०या लसताय् ने.क.पा.एमाले, यैँ जिल्ला समितिया ग्वसालय् थौं ११३० कछला १३ (३१ ओक्टोबर २००९) कुन्हु येंया बसन्तपुली भिन्तुना व तुच्चा ज्याझ्वः जुल। पाहाँपिँ सकसितँ नेवाः संस्कृति कथं जाकि सिन्हः तिका लसकुस याःगु ऊगु ज्याझ्वःलय् मंगल धुन पुया लसकुस सत्कार याःगु खः।

ज्याझ्वःलय् न्हूँदँ ११३० या भिन्तुना देछासे ने.क.पा.एमालेया नायः व ११३० न्हूँदँ समारोह समितिया दुजः भाजु कृष्णगोपाल श्रेष्ठँ, थूगु दँय् ११३० न्हूँदँया लसताय् प्रधानमन्त्री माधवकुमार नेपालँ वालुवाटारय् हे तुच्चा ज्याझ्वः संचालन याना द्युगु खँ तसकँ च्वछाय् बहजु धयादिसें नेवाःतयेगु संस्कृतिया संरक्षण व सम्बर्द्धन यानायंके माःगु खँ न्ह्यथनादील। ने.क.पा. एमाले, येँ जिल्ला क्षेत्र नं.९ या संयोजक बिद्यासुन्दर शाक्य भाजुँ संचालन याना द्यूगु ऊगु ज्याझ्वया दथुई सांस्कृतिक ज्याझ्वः (नेवाः हुला प्याखँ) नँ न्ह्यथंगु खः।

ज्याझ्वःया मूपाहाँ ने.क.पा.एमालेया वरिष्ठ नेता के.पी.ओलीँ न्हूँदँ ११३० या भिन्तुना देछासे देसय् शान्ती सुव्यवस्था यायेतः ए.ने.क.पा.(माओवादी) यात वार्ताय् वयेतः ईनाप यानादिल। वयकलँ ए.ने.क.पा.(माओवादी) यात आन्दोलनया धम्की बियेगु त्वःता सरकारय् दुहाँवयेतः ईनाप याना दिल।

रक्षामन्त्री विद्या भण्डारी, नेपाली कांग्रेसया नेता भिमसेन दास श्रेष्ठ, तमलोपाया येँ जिल्ला सचिव व मेमेपिँ जिल्ला स्तरीय नेताया नापनापँ स्वनीगःया आपालँ जनतेसँ ब्वतिकै द्यूगु थूगु ज्याझ्वः अतिकं न्ह्याईपुस्से च्वंक न्ह्याःगु खः।
- Report and photo filed by Sama Vajracharya

Click “Comments” below the line to have your comments. - The Newah

Balambu, Yen, Nepal Mandala - About 300 people over 50 years of age were given free consultation and treatment at an Eye camp organized by Esperanto Club in Kathmandu at Pranidhipurna Buddhist Vihara in Balambu, Kathmandu on Kachhala 13, 1130 (October 31, 2009).

मिखा शिविर
बलम्बु, येँ, नेपाल मण्डल - एस्परान्तो क्लबया ग्वसालय् थौं ११३० कछला १३ (३१ ओक्टोबर २००९) कुन्हु बलम्बुया प्रणीधिपूर्ण महाविहारय् निशुल्क मिखा शिविर सञ्चालन जूगु दु। थूगु शिविरय् ५० दं पुले धुकुपिं स्वसलं मयाक्क मनु तयगु मिखा जांच याना वासः याःगु जुल।
- Report and photo filed by Sama Vajracharya

Click “Comments” below the line to have your say. - The Newah

* प्रधानमन्त्रिहे मुपाहँ जूसाँ न्हूँदँया बुखँ नेपाःया राष्ट्रीय स्तरया पत्रपत्रिकाँ बहिस्कार
* नेपाल मण्डलया येँ, यल, थिमि नापँ थीथी थासय् नेपाल देसया राष्ट्र संवत नेपाल संवत हन
* नेपाली काँग्रेसया नेताया आदिवासि जन आकंक्षा विरोधी भाषण
- थथे हन थुगुसी नेपाल देसया राष्ट्र संवत नेपाल संवत -

*नेपाल मण्डलया येँ, यल, थिमि नापँ थीथी थासय् नेपाल देसया राष्ट्र संवत नेपाल संवत हनेगु ज्या
हलिमे गुलिनँ संवत दु, नेपाःया नेपाल संवतथेँ देसया नाँयात गौरवकथँ दयेकातःगु संवत जिँ स्यूथेँ गनँ हे मदु। देस जनयातः ऋणँ मुक्तयाना ब्यूम्ह छम्ह उदारवादी नेपाःमिया गौरवय् पलिस्था जूगु नेपाल संवत झी सकसिगु गौरव धइगु खँ धया च्वने म्वाले धुंकलथेँहे ताः। दँयदँसँ हनावयाच्वंगु न्हूँदँया दकले तःजिगु ज्याझ्वः थुगुसीनँ नेपाल मण्डलया, येँ लायकुली देसया नायः प्रधान मन्त्री माधव कुमार नेपालया मूपाहाँकथँ, नेपाल भास मंका खलःया नायः, मानवआधिकारवादि एवं जननायः पद्मरत्न तुलाधर व न्हूँदँ समारोह समितिया नायः एवं सभासद तिर्थराम डंगोल पिनिगु नेतृत्वय् थीथी बाजागाजा नापँ द्वलँद्वः सज्जनतेयगु ब्वती सम्पन्न जुल।

मूपाहाँ प्रधान मन्त्रीँ माधवकुमार नेपालँ नेपाःया सकल नेपाःमितेतः न्हूँदँया भिन्तुना देछानादिसे “नेपाल संवत नेपाले, छम्ह नेपाःमिँ पलिस्था याःगु नेपाःया ऐतिहासिक व मौलिक संवत् जूगुलिँ थुकीया जगेर्ना व सम्बर्द्धन झी सकलेँ मिलेजुया यायेमाः” धका धयादीसे नेपाल संवत छ्येलेगु लागी छगु विशेष समिति गठन यायेगु, अध्ययन अनुसन्धान तथा सहलह यायेगु खँ कना दिल। खःजा थुज्वःगु प्रतिबद्धता जक मखुसे, न्ह्यनेसँ फेतुना च्वँम्ह शिक्षा व संस्कृति मन्त्री यात “का थुकीयात माःगु विशेष समिति देकी” धका पेदँ न्ह्यवःया न्हूँदँ समारोहले गिरिजा प्रशाद कोइराला अबलेयाम्ह प्रधान मन्त्रीँ ब्यूगु उजँ व अनँ दच्छिलिपायागु न्हूँदँ समारोहया मूपाहाँ जुया वहे थासय् भिन्तुना देछाःबले “ल नेपाल संवत दैनिकरुपमा व्यवहारमा ल्याउन के गर्नु पर्छ, तपाईहरुलेनै एउटा कमिटि बनाउनुस्” धका नेपाल संवतया विशेष समितियात फासाफुसुँ यानाछ्वःगु खँ न्यँपिँला छु अथे नवाम्हहे आतकँ जीवित तिनि धायेबले, प्रधान मन्त्री नेपालया थ्व प्रतिबद्धताया गुलि सत्यता दु स्वयेगु ल्यँहे दनि।

स्वीदँ न्ह्यवःनिसेँ, न्हूँदँ समारोह न्यायेका वयाच्वंगु नेपालभास मंकाः खलःया नायः तथा मानवअधिकारवादी जननायः पद्मरत्न तुलाधरँ नेपाल संवतया प्रचलन यायेगु धइगुहे दासताँ मुक्ति जुइगु खः धयादिसे, “आः दयेकीगु संविधानय् नेपाल संवतयात प्रचलने हयेगु खँनँ सुनिश्चित यायेमा” धका धयादिसे अथे यायेतः माग याना दिल। पद्मदाइ पञ्चायत कालँ निसेँ नेवाःतेगु जक मखुसे नेपाःमि सकसिगु भास अधिकार, मानव अधिकार, बहुदलीय अधिकारया लागि जेल सजाँयतकँ नया नेपाःमितेगु लागि सेवा यानादिया च्वंगु खँ, धया च्वने माःगु खँ मखु। वयकःया इनिषियटिवँ थउँ राजनिती दुहाँवये धुंकूपिँ नेवाः नायःतनँ आपालँ दया वये धुंकल। थ्व धात्थेँ च्वछाये बहगु प्रवृत्ति खः नेवाःतयेगु।

थ्वहे ज्याझ्वले शंखधर साख्वा तथा नेपाल संवतया बारे दुग्यंक अध्ययन याना च्वनादीम्ह प्राध्यापक काशिनाथ तमोटयात प्रधानमन्त्रीँ न्हूदँ समारोहया इमेज विशेष पुरस्कार लःल्हानादीगु खःसा व मस्तेगु धेँधेँ बल्लाकासाय ब्वति काःपिँ मस्तयेतःनं प्रधान मन्त्री नेपालँ पुरस्कार बियादिल। काशिनाथ प्रोफेशरजुयागु अनुसन्धान, च्वसूत प्रचार प्रसार यायेगु ज्या भचा थ्वसिबे बृहतकथँ जुइमागु महशुस जुयाच्वपि आपालँ दया वये धुंकल। सम्बन्ध दुपिनिगु ध्यानाकर्षण जुयेमाःगु ई थ्यने धुंकल।
अले दकले अःखःगु ज्याखँ सुना याना च्वन धायेबले, नेवाःतेगु सब्स्कृप्शन, विज्ञापणँ चलेजुयाच्वंगु राष्ट्रीय स्तरया धका धाइगु पत्र पत्रिकाँ धाःसा प्रधान मन्त्री मूपाहाँ जूगु बुखँहे पत्रिकाया फ्रन्टपेजे तयेगुला गनँगन पत्रिकाया दुनेहे न्हूँदँया कन्हेकुन्हु जूसाँ छापेयाना आदिवासी नेवाःतेतः सद्भावना केने मफुनि। थुज्वःगु पत्रिकायात नेवाःत ग्राहक जुया च्वनेगु, लाखौँ तकाया विज्ञापन बिया च्वनेगुया अर्थ थुइकाः कायेगु ई नं थ्यंकः वयेधुंकल।

” नेपाली काँग्रेसया नेताया आदिवासि जन आकंक्षा विरोधी भाषण
न्हूँदँया झ्वले, थिमी जूगु, राष्ट्रीय विभूति शंखधर साख्वाःया प्रतिमायात स्वाँमाः क्वखायेकेगु ज्याझ्वलेनँ प्रधान मन्त्री नेपालँ राष्ट्रीय सम्वत् नेपाल संवत यात व्यवहारिककथँ छ्यलेतः यथाशीघ्र कार्यदल गठन यायेगु कबुल ल्हानादिल। राप्रपाया नायः पशुपति शम्शेर राणा, प्रकाशशरण महत, पासाङ शेर्पा एवं मानवअधिकारकर्मि एवं नेवाः देय् दबूया संरक्षक मल्ल के. सुन्दरपिसँ नवाःगु थ्वहे ज्याझ्वय् नेपाली कांग्रेस संसदीय दलया नायः रामचन्द्र पौडेलँ धाःसा जनजाति लाइनँ देकेगु संघीय देस निर्माण देस टुक्रा जुयेफु धका धाःगु खँय् झी नेवाःत नापँ जातिय शासन सहमति पिन्तः तःधंगुहे चोट् नकूगु दु।

* यले जूगु न्हूँदँ समारोह समापन
यले जूगु न्हूँदँ समारोह समापन ज्याझ्वले, नेपालभास आकाडेडमिया चान्सलर एवं संस्कृतिविद् सत्यमोहन जोशीय मूपाहाँ जुयाःदीगु ज्याझ्वले थीथी नायःतेसँ नवाना दिल धइगु बुखँ थ्यँसाँ छु नवानादिल धइगु सीमदु।

* तिसाया धर्मचक्र मण्डल प्रदर्शन
न्हूँदँया झ्वले, तिसा साहित्य पाला ललितकला क्याम्पसया ग्वसालय् बसन्तपू लायकू लागाय् ञाकःगु मण्डल प्रदर्शने थुगुसी धर्मचक्रया मण्डला प्रदर्शन यागु जुल। रतिना बज्राचार्यया संयोजकत्वय् प्रदर्शन जूगु ऊगु मण्डल अनिल महर्जनँ डिजाइन यागु जुल। न्हूदँ समारोह समिति ११३० का अध्यक्ष सभासद् तीर्थराम डंगोलँ उलादीगु ऊगु ज्याझ्वले मण्डल दयेकूपिव कलाकारतेतः प्रमाणपत्र इनाबिया दिल।

* नेवाः संजालया खय् न्यूज्
थुज्वःगु बुखँत इनाबियेत सकृय जुयाच्वँपिँ पासापिँनँ नेवाःतहे जक जुया च्वन। वयकपिसँ यानादीगु थ्व ज्याः तसकँ हे च्वचाये बहजू। नेवाःतेसँ दयेकीगु न्यूज् अज फुसा नेपाल भासँहे प्रसारण याना हइदिल धाःसा नेवाःतेसँहे नेवाःतेतः खय् भासँ न्यूस ब्वंका च्वन धका धायेके माली मखुथेँ च्वँ।

झीगु न्हूँदँ नेपाल संवत ११३० या लसताय् झी सकल पासापिनि नापँ परिवारया ब्यक्तिकथँया सुख, बल, प्रज्ञाया समृद्धि जुयेमा, देसेनँ विदेसेनँ झी नेवाः जातिया गौरवतये फयेमा धका दुनुगलँनिसेँ भीँतुना!

झी द नेवाः परिवार

Tokyo - The Nepal Study Center, Japan (NSCJ) will be launching its online bulletin, the “Nepal Lipi.com” on October 19th 2009 marking the 1130th Nepal New year. This is the first online bulletin to be launched in Nepal scripts in the World though there are several bi-lingual online bulletins published in Nepal Bhasa and English but none published in Nepal’s original scripts says in press release issued by the NSCJ.

NSCJ, a non-profit educational institute established in January this year in Tokyo aims to disseminate information on Nepal classical thought and culture, Nepal Japan relations and Buddhism through online, print media and other publications. A group of voluntary professionals, with advise from experts and generous support from Nepalese and friends of Classical Nepal has teamed up to run the World’s First ever Online Bulletin in Nepal scripts, the Nepal Lipi.com.

As there has been no font compatible to Unicode system, the Nepal Study Center, Japan developed necessary fonts for the Nepal scripts - Prachalit (Standard) script that is in use for general purposes and Ranjana (Holy) scripts that has been in use for writing religious scriptures such as Pali Tripitaka, Sanskrit Triagama and Vedic texts in Nepal, India, Tibet and has spread to China, Korea, Japan, Taiwan and in many Buddhist monasteries of Asia, Europe and Americas.

The Nepal Study Center, Japan hopes the Nepal Lipi.com will serve the expectations of the Nepal Lipi readers, experts and supporters of its promotion to disseminate valuable information recorded in Nepal scripts yet to be disclosed to the World and revive its use among the native speakers of Nepal Bhasa at home and abroad.

The Center also requests all concerned to extend their active, moral, material, and generous support to make the aims of NSCJ through the Nepal Lipi.com successful to promote Nepal Classical thought and culture to the native Nepalese and friends of Nepal all over the world. Messages, articles, notices and advertisements, for the first edition of the World’s first online bulletin, the NEPAL LIPI.COM, will be accepted until October 10, 2009. They can be sent to: thenewah@gmail.com

ब्वनेकुथि
जागृति इंग्लिश स्कूल, ज्याथा, येँ - फोनल्याः ४२२-८२५८, स्वापू - कमलशोभा तुलाधर, रूपशोभा तुलाधर वा शारदा तुलाधर

Fairfax, VA - Pawaneswar Shrestha Bhaju, an accomplished cultural artist and music video producer, a good friend of Nepalese community in the US passed away on Monday, September 07, 2009 at 9:30 am in the ICU unit at INOVA Fairfax Hospital. He was 39. His cremation was performed following traditional rituals today at 16:30.

The Newah offer heartfelt condolences to the bereaved family to cope with the unexpected lost of the beloved husband of Sunita Rajbhandari Shrestha, a peer of ours, a popular actress and film maker; and the beloved father of Shlesha (8). The Newah also invoke blessings of Lord Buddha to late Mr. Shrestha to attain to Supreme Nirvana, the eternal peace of happiness!

To express your condolence, please click the “Comments” below the line.

With the last issue of Lipi-pau Vol. 3 No. 1 issue, we are happy to accomodate Lipi Pau online in our The Newah blog for your reading pleasure. To read the latest issue, Vol.3 No2, click here.

We have also been posting Nepal script lessons for the past several months to help study our own Nepal script. Hope they are helpful for you all. For those who are yet to learn the scripts, click here to visit the Lipi lessons. The last lesson (No.9) is posted just below this posting.

Click “Comments” below the line to have your say. - The Newah